İqlim dəyişikliklərinin kənd təsərrüfatı sahələrinə təsiri
![]() |
Könül Məmmədova Lətif |
| Aqrar Tədqiqatlar Mərkəzinin doktorantı | |
| hesenlikonul95@gmail.com |
UOT: 631.1, 632.92, 632.95
İqlim dəyişiklikləri yağıntıların normalarına, temperatur rejimlərinə və ekstremal hava hadisələrinin tezliyinə təsir etməklə bütün dünyada kənd təsərrüfatı sahələrinə əhəmiyyətli problemlər yaradır. Məqalədə bu dəyişikliklərin kənd təsərrüfatı sahələrinə təsirləri qiymətləndirilir və uyğunlaşma strategiyalarına baxılır. Göstərilir ki, yağışların intensivliyinin artması və uzunmüddətli quraqlıqlar da daxil olmaqla yağıntı sxemlərindəki dəyişikliklər su qıtlığına və torpağın deqradasiyasına gətirib çıxarır, məhsulun böyüməsinə və məhsuldarlığına təsir göstərir. Temperaturun yüksəlməsi məhsulun inkişafını sürətləndirsə də, məhsuldarlığı azaldır, zərərvericilərin və xəstəliklərin yayılmasını artırır. Qasırğalar, siklonlar və daşqınlar kimi ekstremal hava hadisələri əkinlərə və infrastruktura böyük ziyan vurur. Bu təsirləri azaltmaq üçün təkmilləşdirilmiş su idarəçiliyi, quraqlığa davamlı məhsul sortlarının istifadəsi və torpağın mühafizəsi təcrübələri kimi uyğunlaşma tədbirləri vacibdir. İqlim dəyişikliyinin yaratdığı problemləri başa düşmək və onları həll etməklə daha davamlı kənd təsərrüfatı sistemləri qurula və gələcək nəsillər üçün ərzaq təhlükəsizliyi təmin edilə bilər.
Kənd təsərrüfatında torpaqların konsolidasiyasının institusional mexanizminin formalaşdırılması təcrübələri
Xülasə Tarixən bir çox ölkələrdə torpaq islahatlarının və torpaqların özəlləşdirilməsinin nəticəsində torpaq parçalanması və kiçik təsərrüfatların yaranması baş vermişdir. Bu, ...
Quraqlığın kənd təsərrüfatı məhsuldarlığına təsirinin qiymətləndirilməsi: monitorinq və uyğunlaşmaya uzaqdan zondlama yanaşması
Quraqlıqlar şiddətindən və müddətindən asılı olaraq müxtəlif təsirlərə malikdir. Kənd təsərrüfatında quraqlıq məhsulun çatışmazlığına və məhsuldarlığın ...
-
Peyk təsvirlərindən istifadə etməklə pivot suvarma zonalarında pambığın inkişafının qiymətləndirilməsi və təhlili
B. Babaşlı • UOT: 528.8 • -0001 -
Kənd təsərrüfatında dayanıqlı inkişafın dəstəklənməsinin investisiya mexanizmləri
M. Hacıyev • UOT:338.43, 330.322.21, 631.95 • 2026 -
Aqrar resurslardan istifadə proseslərinin dayanıqlı idarə edilməsi
A. İsrayılova • UOT 33.332, 338.43 • 2026 -
Aqrar sahənin kreditləşməsinin struktur problemləri
E. Zeynallı • UOT: 336.77:338.43 • 2026 -
Beynəlxalq nəqliyyat dəhlizlərinin inkişafının kənd təsərrüfatı məhsullarının ixracına təsiri
A. Satıcı • UOT: 33.63.327.633/644 • 2026 -
Qoyunçuluqda dəyər zənciri rəqabət qabiliyyəti: institusional amillərin rolu
İ. Hüseynov • UOT: 338.43:636.3 • 2026 -
Aqrar bazarda rəqabət mühitinin formalaşması amilləri: modern baxışların təhlili
A. Bayramov • UOT: 338.43, 338.432 • 2026 -
Qlobal rəqabət mühitində aqroturizmin inkişaf perspektivləri
A. Məlikov • UOT:338.48, 379.8 • 2026
-
Azərbaycanda kənd təsərrüfatı istehsal amillərinə çıxışda məhdudiyyətlər: gübrə istifadəsi nümunəsində
A. Əzimov • UOT: 338.43, 339.5, 339.543 • 2026 -
Fındıqçılıq sektoru üzərindən Türkiyə və Azərbaycan arasında qiymət ötürülməsi: nəzəri və empirik təhlil
A. Şirin • UOT: 33, 63.657 • 2026 -
Beynəlxalq nəqliyyat dəhlizlərinin kənd təsərrüfatı məhsullarının bazara çıxarılmasına təsiri
A. Satıcı • UOT: 33.63.327.633/644 • 2023 -
Traktorun elektro-hidravlik asma sisteminin texnoloji imkanlarına təsirlərin texniki-iqtisadi baxımdan təhlili
E. Abbasov • UOT: 330.322, 631.372.012 • 2026 -
Azərbaycanın aqrar istehlak bazarı: reallıqlar, problemlər və çağırışlar
N. Qafarov • UOT: 338.43, 338.433, 338.439 • 2026 -
Dayanıqlı inkişaf çağırışlarına nail olunmasında kənd təsərrüfatı kooperativlərinin rolu
S. Əkbərova • UOT: 334.73, 631.115.8 • 2026 -
Eksperimental xırdalayıcının iqtisadi səmərəsinin hesablanması
Ə. Zingirov, E. Kazımova • UOT: 621. 926. 1: 631.363 • 2026 -
Azərbaycan Respublikasında kənd təsərrüfatı siyasətində diversifikasiya: pambıq-qarğıdalı-günəbaxan növbəli əkin modelinin iqtisadi və aqroekoloji səmərəliliyi
K. Məmmədov • UOT: 338.43.02, 631.43, 631.582 • 2026
Famil. Rüstəmov
Elm və Təhsil Nazirliyinin İqtisadiyyat İnstitutu, “Aqrar sektorun iqtisadi problemləri” şöbəsinin aparıcı elmi işçisi
i.ü.f.d., dosent
Ramiz. İsgəndərov
Azərbaycan Texniki Universiteti “İqtisadiyyat və statistika” kafedrası
i.e.d., professor
Qalib. Şərifov
“Aqrar Tədarük və Təchizat” ASC-nin Keyfiyyətin idarəedilməsi şöbəsinin müdiri, ISO standartları üzrə ekspert
i.ü.f.d.
Məhərrəm. Hüseynov
Azərbaycan Dövlət Aqrar Universitetinin Maliyyə və iqtisadi nəzəriyyə kafedrasının müdiri
i.e.d., professor




