Azərbaycanda fermer təsərrüfatlarının ölçüsü və məhsuldarlıq: çətinliklər və siyasət tədbirləri
![]() |
Pərviz Əliyev Fuad |
| Aqrar Tədqiqatlar Mərkəzinin Tədqiqatlar departamentinin direktoru, Aqrar Tədqiqatlar Mərkəzinin dissertantı | |
| parviz.aliyev@atm.gov.az |
https://doi.org/10.30546/2788-8754.47.01.2025.09
UOT: 338.23, 338.43
Tədqiqat işi Elektron Kənd Təsərrüfatı İnformasiya Sistemi (EKTİS) və Fermer Təsərrüfatları Məlumatlarının Monitorinqi Sisteminin (FTMMS) məlumatlarından istifadə etməklə Azərbaycanda təsərrüfat ölçüsü ilə kənd təsərrüfatı məhsuldarlığı arasındakı əlaqəni araşdırır. Təhlil göstərir ki, orta və iri təsərrüfatlar kiçik təsərrüfatlarla müqayisədə, ilk növbədə suvarma və mexanizasiyaya daha yaxşı çıxış imkanları hesabına daha yüksək buğda məhsuldarlığına nail olurlar. Reqressiya nəticələri göstərir ki, təsərrüfat ölçüsü və suvarma məhsuldarlığa statistik cəhətdən əhəmiyyətli müsbət təsir göstərir, gübrə istifadəsi isə əhəmiyyətli təsir göstərmir. Siyasət nəticələri könüllü torpaq konsolidasiyası, strateji suvarma investisiyaları və dəqiq kənd təsərrüfatının mənimsənilməsi vasitəsilə mövcud torpaq istifadəsinin optimallaşdırılmasının orta əhəmiyyətini vurğulayır. Tədqiqat keçid iqtisadiyyatlarında optimal təsərrüfat strukturları ilə bağlı müzakirələrə töhfə verir və Azərbaycanda kənd təsərrüfatının inkişafı üçün sübuta əsaslanan tövsiyələr təqdim edir.
Azərbaycan Respublikasında kənd təsərrüfatı və ərzaq məhsullarının ixracının dövlət tənzimləməsinin nəticələrinin qiymətləndirilməsi
Məqalədə Azərbaycanda kənd təsərrüfatı və ərzaq (KTƏ) məhsullarının ixrac potensialının gücləndirilməsi üzrə dövlət siyasətinə baxılmış, bu sahədə əsas ...
Azərbaycan Respublikasında ərzaq və kənd təsərrüfatı siyasətinin MAFAP metodologiyasi ilə monitorinqi və qiymətləndirilməsi
Xülasə Məqalə BMT-nin Ərzaq və Kənd Təsərrüfatı Təşkilatı (FAO) tərəfindən işlənib hazırlanmış MAFAP (The Monitoring and Analysing Food and Agricultural Policies) ...
Azərbaycan Respublikasında suvarma suyu üzrə tənzimləmə sisteminin təkmilləşdirilməsi istiqamətləri
Məqalədə kənd təsərrüfatı sahəsində suvarma suyundan istifadə ilə bağlı tənzimləmə sistemlərinin formalaşması, təkamülü və müasir vəziyyəti ilə bağlı dünya ...
Azərbaycan Respublikasında aqrar sahənin dayanıqlı inkişaf prinsipləri baxımından tənzimlənməsi
Məqalədə ilkin olaraq dayanıqlılıq məsələsinə mövcud yanaşmalar təhlil olunmuş, aqrar sahədə dayanıqlı inkişaf prinsipləri və dayanıqlılığın üç komponentini ...
Effektiv tənzimləmə yolu ilə soğan itkisinin azaldılması: soğan təchizat zəncirinin kompleks qiymətləndirilməsi
Məqalə qida itkilərinin azaldılmasında dövlət tənzimləməsinin effektivliyini artırmaq üçün əsas maraqlı tərəflərlə sorğular və müsahibələr vasitəsilə soğan ...
Azərbaycanda əsas ərzaqlıq kənd təsərrüfatı bitkiləri üzrə özünütəminetmə səviyyəsinin müqayisəli təhlili
Ərzaq məhsulları ilə özünütəminetməyə nail olmaq bir çox ölkələr, o cümlədən Azərbaycan üçün milli təhlükəsizlik strategiyalarının əsas ...
-
Aqrar sahənin kreditləşməsinin struktur problemləri
E. Zeynallı • UOT: 336.77:338.43 • 2026 -
Peyk təsvirlərindən istifadə etməklə pivot suvarma zonalarında pambığın inkişafının qiymətləndirilməsi və təhlili
B. Babaşlı • UOT: 528.8 • -0001 -
Aqrar bazarda rəqabət mühitinin formalaşması amilləri: modern baxışların təhlili
A. Bayramov • UOT: 338.43, 338.432 • 2026 -
Beynəlxalq nəqliyyat dəhlizlərinin inkişafının kənd təsərrüfatı məhsullarının ixracına təsiri
A. Satıcı • UOT: 33.63.327.633/644 • 2026 -
Qoyunçuluqda dəyər zənciri rəqabət qabiliyyəti: institusional amillərin rolu
İ. Hüseynov • UOT: 338.43:636.3 • 2026 -
Kənd təsərrüfatında dayanıqlı inkişafın dəstəklənməsinin investisiya mexanizmləri
M. Hacıyev • UOT:338.43, 330.322.21, 631.95 • 2026 -
Qlobal rəqabət mühitində aqroturizmin inkişaf perspektivləri
A. Məlikov • UOT:338.48, 379.8 • 2026 -
Aqrar resurslardan istifadə proseslərinin dayanıqlı idarə edilməsi
A. İsrayılova • UOT 33.332, 338.43 • 2026
-
Azərbaycanda kənd təsərrüfatı istehsal amillərinə çıxışda məhdudiyyətlər: gübrə istifadəsi nümunəsində
A. Əzimov • UOT: 338.43, 339.5, 339.543 • 2026 -
Fındıqçılıq sektoru üzərindən Türkiyə və Azərbaycan arasında qiymət ötürülməsi: nəzəri və empirik təhlil
A. Şirin • UOT: 33, 63.657 • 2026 -
Beynəlxalq nəqliyyat dəhlizlərinin kənd təsərrüfatı məhsullarının bazara çıxarılmasına təsiri
A. Satıcı • UOT: 33.63.327.633/644 • 2023 -
Dayanıqlı inkişaf çağırışlarına nail olunmasında kənd təsərrüfatı kooperativlərinin rolu
S. Əkbərova • UOT: 334.73, 631.115.8 • 2026 -
Traktorun elektro-hidravlik asma sisteminin texnoloji imkanlarına təsirlərin texniki-iqtisadi baxımdan təhlili
E. Abbasov • UOT: 330.322, 631.372.012 • 2026 -
Azərbaycanın aqrar istehlak bazarı: reallıqlar, problemlər və çağırışlar
N. Qafarov • UOT: 338.43, 338.433, 338.439 • 2026 -
Azərbaycan Respublikasında kənd təsərrüfatı siyasətində diversifikasiya: pambıq-qarğıdalı-günəbaxan növbəli əkin modelinin iqtisadi və aqroekoloji səmərəliliyi
K. Məmmədov • UOT: 338.43.02, 631.43, 631.582 • 2026 -
Eksperimental xırdalayıcının iqtisadi səmərəsinin hesablanması
Ə. Zingirov, E. Kazımova • UOT: 621. 926. 1: 631.363 • 2026
İbrahim. Cəfərov
Azərbaycan Dövlət Aqrar Universitetinin rektoru
AMEA-nın müxbir üzvü, k.t.e.d., professor
Okiemua. Okoror
İqtisadiyyat fakültəsi, Benin Universiteti, Nigeriya; İqtisadiyyat fakültəsi, Reading Universiteti, Böyük Britaniya




