Azərbaycanda fermer təsərrüfatlarının ölçüsü və məhsuldarlıq: çətinliklər və siyasət tədbirləri
![]() |
Pərviz Əliyev Fuad |
| Aqrar Tədqiqatlar Mərkəzinin Tədqiqatlar departamentinin direktoru, Aqrar Tədqiqatlar Mərkəzinin dissertantı | |
| parviz.aliyev@atm.gov.az |
https://doi.org/10.30546/2788-8754.47.01.2025.09
UOT: 338.23, 338.43
Tədqiqat işi Elektron Kənd Təsərrüfatı İnformasiya Sistemi (EKTİS) və Fermer Təsərrüfatları Məlumatlarının Monitorinqi Sisteminin (FTMMS) məlumatlarından istifadə etməklə Azərbaycanda təsərrüfat ölçüsü ilə kənd təsərrüfatı məhsuldarlığı arasındakı əlaqəni araşdırır. Təhlil göstərir ki, orta və iri təsərrüfatlar kiçik təsərrüfatlarla müqayisədə, ilk növbədə suvarma və mexanizasiyaya daha yaxşı çıxış imkanları hesabına daha yüksək buğda məhsuldarlığına nail olurlar. Reqressiya nəticələri göstərir ki, təsərrüfat ölçüsü və suvarma məhsuldarlığa statistik cəhətdən əhəmiyyətli müsbət təsir göstərir, gübrə istifadəsi isə əhəmiyyətli təsir göstərmir. Siyasət nəticələri könüllü torpaq konsolidasiyası, strateji suvarma investisiyaları və dəqiq kənd təsərrüfatının mənimsənilməsi vasitəsilə mövcud torpaq istifadəsinin optimallaşdırılmasının orta əhəmiyyətini vurğulayır. Tədqiqat keçid iqtisadiyyatlarında optimal təsərrüfat strukturları ilə bağlı müzakirələrə töhfə verir və Azərbaycanda kənd təsərrüfatının inkişafı üçün sübuta əsaslanan tövsiyələr təqdim edir.
Azərbaycan Respublikasında kənd təsərrüfatı və ərzaq məhsullarının ixracının dövlət tənzimləməsinin nəticələrinin qiymətləndirilməsi
Məqalədə Azərbaycanda kənd təsərrüfatı və ərzaq (KTƏ) məhsullarının ixrac potensialının gücləndirilməsi üzrə dövlət siyasətinə baxılmış, bu sahədə əsas ...
Azərbaycan Respublikasında ərzaq və kənd təsərrüfatı siyasətinin MAFAP metodologiyasi ilə monitorinqi və qiymətləndirilməsi
Xülasə Məqalə BMT-nin Ərzaq və Kənd Təsərrüfatı Təşkilatı (FAO) tərəfindən işlənib hazırlanmış MAFAP (The Monitoring and Analysing Food and Agricultural Policies) ...
Azərbaycan Respublikasında suvarma suyu üzrə tənzimləmə sisteminin təkmilləşdirilməsi istiqamətləri
Məqalədə kənd təsərrüfatı sahəsində suvarma suyundan istifadə ilə bağlı tənzimləmə sistemlərinin formalaşması, təkamülü və müasir vəziyyəti ilə bağlı dünya ...
Azərbaycan Respublikasında aqrar sahənin dayanıqlı inkişaf prinsipləri baxımından tənzimlənməsi
Məqalədə ilkin olaraq dayanıqlılıq məsələsinə mövcud yanaşmalar təhlil olunmuş, aqrar sahədə dayanıqlı inkişaf prinsipləri və dayanıqlılığın üç komponentini ...
Effektiv tənzimləmə yolu ilə soğan itkisinin azaldılması: soğan təchizat zəncirinin kompleks qiymətləndirilməsi
Məqalə qida itkilərinin azaldılmasında dövlət tənzimləməsinin effektivliyini artırmaq üçün əsas maraqlı tərəflərlə sorğular və müsahibələr vasitəsilə soğan ...
Azərbaycanda əsas ərzaqlıq kənd təsərrüfatı bitkiləri üzrə özünütəminetmə səviyyəsinin müqayisəli təhlili
Ərzaq məhsulları ilə özünütəminetməyə nail olmaq bir çox ölkələr, o cümlədən Azərbaycan üçün milli təhlükəsizlik strategiyalarının əsas ...
-
Şəki-Zaqatala bölgəsinin suvarma şəraitində 2018-2019-cu illər üzrə tütün bitkisinin məhsuldarlıq göstəriciləri
Q. Kazımov • UOT: 631.58; 631.582 • 2022 -
Kənd təsərrüfatı nazirliyinin aparatının ISO 9001:2015 VƏ ISO 14001:2015 standartlarına əsaslanan inteqrasiya edilmiş idarəetmə sisteminin qurulması təcrübəsi
Q. Şərifov • 332.24; 35.078.3; 631.1 • 2022 -
Kənd təsərrüfatının kooperasiya və inteqrasiya əlaqələri: müasir yanaşmalar və inkişaf meyilləri
V. Abbasov, A. Hüseynli • UOT: 334.73, 338.43, 631.115 • 2020 -
Ağıllı kənd təsərrüfatı və innovasiya siyasətinin əsas istiqamətləri
M. Rzayev • UOT: 338.2, 338.43 • 2022 -
Koronavirus pandemiyasının ərzaq təhlükəsizliyinin dayanıqlılığına təsiri
Ə. Cəlilov • UOT: 339.97, 334.34. • 2022 -
Kənd yerlərinin dayanıqlı inkişafı və yaşayış səviyyəsinin yaxşılaşdırılması
E. Ələkbərov • UOT: 332.338.49:911.37 • 2022 -
Aqrar sahənin dayanıqlı inkişafında sığorta mexanizminin rolu
Ç. Abışova • UOT: 33. 336.2: 338.4 • 2022 -
Yanacaq amilinin fermer təsərrüfatlarının səmərəliliyinə təsiri
R. İsmayıllı, S. İsmayılov • UOT: 338.43, 349.422.2, 631.172 • 2022
-
Kənd yerlərində əhali məşğulluğunun səmərəliliyinin yüksəldilməsi istiqamətləri
S. Mustafayev • UOT: 338.43, 338.435 • 2021 -
İqlim dəyişmələri şəraitində suvarma əkinçiliyində su və torpaq ehtiyatlarından istifadənin informasiya təminatı məsələləri
M. Rzayev • UOT: 004, 330.15, 332.362, 633/635 • 2020 -
Aqrar sığorta münasibətlərinin inkişafı və sığorta şirkətlərinin fəallığının artırılması
H. Ağayev • UOT: 368.01:368.1:368.07 • 2021 -
Aqrar sahədə kiçik və orta sahibkarlığın maliyyə resursları ilə təminatı
S. Əhmədov • UOT: 334.7, 338.4, 336:368 • 2022 -
İri kənd təsərrüfatı müəssisələrinin formalaşmasının maliyyə-büdcə mexanizminin təkmilləşdirilməsi istiqamətləri
T. Hüseynov • UOT: 33.334.7:336.5 • 2020 -
Müasir marketinq metodlarının rəqəmsallaşan iqtisadiyyata tətbiqi məsələləri
O. Balayev • UOT: 339.13, 339.138 • 2022
Ərşad. Yaşar
Kənd Təsərrüfatı Nazirliyinin Torpaqdan istifadəyə nəzarət şöbəsinin Torpaqların identifikasiyası və coğrafi məlumatlar sektorunun müdiri
Ramiz. İsgəndərov
Azərbaycan Texniki Universiteti “İqtisadiyyat və statistika” kafedrası
i.e.d., professor
İradə. Hüseynova
Azərbaycan Milli Elmlər Akademiyasının vitse-prezidenti, Molekulyar Biologiya və Biotexnologiyalar İnstitutunun direktoru
akademik



